Blijkbaar komt in het regeerakkoord ook iets te staan over de max snelheid! Als politicus zeg ik daar nog niks over, maar als motorrijder!!

Ik kon het niet laten daarop te reageren, @joepbc:

@WimvandeCamp max. snelheid voor motorrijders verhogen is ook probaat tegen wachtlijsten orgaandonoren. Doet CDA daar ook eens wat aan

Waarop een vriend, Maarten, het vervolgens afmaakte met deze wijsheid die ik jullie niet wilde onthouden:

Suggestie: De maximumsnelheid persoonlijk maken;
Orgaandonor? Dan is uw max snelheid 150.
Bloeddonor? Dan is 90 hard zat.
Geen van beiden: Gewoon 120.

:wq

Politieke houdgrepen

Zo hebben we op dit moment een PVV en een CDA die beiden op eigen manier de onderhandelingen op ongebruikelijke wijze gijzelen. De PVV kan (maar dat weet niemand buiten de onderhandelingstafel, ik in ieder geval niet) een statement maken voor de achterban door onmogelijk beleid te eisen. Denk aan maffe dingen als hoofddoekjesbelastingen, volledig afschaffen ontwikkelingshulp, een verbod op de Koran of etnische registratie. Naast dat er volgens mij Europese verdragen zijn die dat onmogelijk maken (de Eurofobe PVV koudlatend) kunnen zelfs VVD en CDA daar onmogelijk mee akkoord gaan.

Maar er is ook iets anders nieuws gaande: de opstand (of niet?) binnen het CDA. Het lijkt vooral de oudere elite binnen het CDA te zijn dat zich in het bijzonder wenst te distantieren van de PVV. Volgens Trouw is er (tenminste) 1 Tweede Kamerlid van CDA huize die “om principiële redenen een voorbehoud gemaakt tegen een coalitie die mede steunt op de PVV“. Dat is onhandig voor onderhandelingen met een beoogd draagvlak van 76 kamerleden.

Wat is de oorzaak van de complexe verkiezingsuitslag?

Het verdwijnen van “de zuilen” heeft de Nederlander losgeweekt van de grote partijen die vandaag kleiner zijn dan ooit. Dat is een belangrijke oorzaak. Kleine partijen waren er altijd wel maar ze zijn met meer geworden. Ook is de verdeling over de partijen niet meer zo “groot vs. klein” als ze ooit leek te zijn, het is een redelijk geleidelijke lijn van SGP/PvdD naar CU via D66/GL via SP naar CDA, vervolgens PVV en ten slotte PvdA en VVD.

De Nederlander lijkt haar stem meer en meer te geven aan “aandachtspunten” en partijen concentreren en profileren zich daarop. Dierenwelzijn onderbelicht? PvdD! Beter milieu? GroenLinks! Hypotheekrenteaftrek op de boerderij? CDA! Economie? VVD! Hekel aan buitenlanders? PVV!

Het is erg jammer dat de doorsnee kiezer die niet lid is van een democratische partij maar beperkte invloed heeft op deze concentratie-onderwerpen. Dat zit zo: een PvdD zal met grote waarschijnlijkheid relatief klein blijven en daardoor niet snel regeringspartij worden. Als kiezer die dierenwelzijn erg belangrijk vindt, maar van de grote partijen bijvoorbeeld het beste aansluit bij de VVD, zou je eigenlijk de mogelijkheid willen hebben om op een soort PvdD “subafdeling” binnen de VVD te kunnen stemmen (mocht het VVD congres dat aandachtsgebied delen). Op dit moment kan een signaal naar een partij alleen via een voorkeurstem op een persoon worden overgebracht <WAARCHUWING, LASTIGE TEKST>, of theoretisch door nog meer nieuwe partijen op te richten (bijvoorbeeld “Dierenwelzijn-rechts”, “Dierenwelzijn Christelijk” en “Dierenwelzijn links”) die vervolgens allemaal lijstverbindingen aangaan met andere partijtjes die gezamenlijk “de grote partijen” zouden moeten vervangen. Oef, hulde als u mij nog volgt, maar ik verwacht dat de grote partijen op deze complexiteit niet zitten te wachten en de kiezer al helemaal niet.<EINDE WAARSCHUWING>

Clusters

En dat is waarom er volgens mij “Clusters” zouden moeten worden geintroduceerd. Deze moeten wettig worden ondersteund zodat er geen vervelende interne conflicten kunnen ontstaan. Dat is immers erg slecht voor de democratie en het vertrouwen daarin.

Met een cluster denk ik aan een “aandachtsgebied” of “richting” binnen een partij waar een kandidaat zich onder kan kandideren binnen een partij. Ik wil voorstellen dat de lijsttrekkers een “neutrale” functie op een kieslijst hebben (desgewenst gevolgd door een neutrale kandidaat van het andere geslacht, omdat er nog steeds velen zijn die per definitie op een specifiek geslacht stemmen, zowel man als vrouw) en andere kandidaten zich kunnen “labelen” naar clusters.

“Hoe bedoel je?” Voorbeeldje!

Laat ik voortborduren op het voorbeeld van dierenwelzijn (als voorbeeld van een prominent issue bij een zekere partij) en de VVD (als “bewezen” grote partij), even los van of de VVD al dan niet behoefte heeft aan dierenwelzijn, daar ga ik helaas niet over. De kandidaten voor de VVD kieslijst zouden zich bijvoorbeeld van een label “Lagere belastingen”, een label “Beperkte integratie”, een label “Economie/Bedrijfsleven”, een label “Onderwijs” en een label “Dierenwelzijn en milieu” kunnen laten voorzien. Vervolgens stelt het congres de kieslijst vast onafhankelijk van deze labels.

Kieslijst example:

1: Lijsttrekker
2: Jantje (A)
3: Truus (B)
4: Pietje (C)
5: Mies (B)
6: Diederik-Jan (D)
7: Corry (C)
8: Barry (E)
9: enz enz.

Met onderaan de kieslijst een legenda voor de, door de partij gekozen, clusters: “A = Economie, B = Lagere belastingen, C = Dierenwelzijn en milieu” etc. etc.

De kiezer hoeft er niet aan mee te doen.

Voor de kiezer hoeft er weinig te veranderen. Vertrouwt deze een onderscheid toe aan de partij zelf stemt deze gewoon op de lijsttrekker en worden de niet-voorkeursstemmen van boven naar beneden over de lijst verdeeld. Stemt de kiezer echter op een andere kandidaat dan krijgt deze om te beginnen de bestaande voorkeursbehandeling, maar gaan “reststemmen” een potentieel overschot aan de inmiddels veel relevantere voorkeursstemmen, naar de volgende kandidaat in hetzelfde cluster. Zo heeft de kiezer veel meer invloed op de bezetting van de kamer en de koers van de partijen dan nu en worden “one issues” opgevangen binnen de partijen.

De voordelen in een voorbeeld

Het grote voordeel van zo’n systeem zou kunnen zijn dat het aantal partijen significant kan afnemen. Zo zouden bijvoorbeeld twee nieuwe partijen “Progressief liberaal” en “De Sociale partij” een groot deel van de bestaande partijen kunnen vervangen en zo versnippering tegengaan:

“Progressief liberaal” zou kunnen worden opgebouwd uit (natte vingers) 50% van de huidige PvdA, 100% D66, 75% GroenLinks , 50% PvdD en 25% van de VVD (allemaal op basis van een schatting onder de kiezers, maar leden zou ook kunnen). Met denkbare clusters (random volgorde) “Dierenwelzijn”, “Economie”, “Individuele vrijheden”, “Bestuurlijke vernieuwing”, “Onderwijs”, “Arbeidsmarkt”, “Europa” en “Duurzaamheid”.

“De Sociale partij” kan op haar beurt analoog worden opgebouwd uit 50% PvdA, 25% CDA, 75% ChristenUnie, 25% GroenLinks, 100% SP en 50% PvdD met als denkbare clusters “Dierenwelzijn”, “Normen en waarden”, “Sociale zekerheid”, “Ouderen” en “Onderwijs”.

Congressen van deze partijen hebben met de volgorde van de kandidaten nog steeds belangrijke invloed op de bezetting van de kamer, maar de kiezer hoeft niet langer alleen op een naam met een foto te stemmen maar kan daarmee nu ook aangeven welk onderdeel van het beleid van de partij deze in het bijzonder belangrijk vindt.

Mooie vergezichten

Ik realiseer mij dat de gevestigde orde zich niet eenvoudig zal laten verleiden tot een dergelijke reorganisatie, maar stel dat het wel zo zou zijn zou het volgens mij kordaat een einde maken aan de versnippering van ons politieke bestel, de burger meer macht geven en formaties vereenvoudigen. Ik weet ook niet of een bestaande partij misschien momenteel al, bijvoorbeeld via een notaris, een dergelijke interne zetelverdeling wettig kan garanderen of dat er misschien juist redenen zijn waarom wetten die clusters mogelijk zouden moeten maken ondenkbaar zijn. Ik verwacht dat het in theorie moet kunnen.

Ik ben benieuwd naar meningen en visies van anderen.

Door deze post en die van een paar weken geleden kom ik misschien nogal anti-VVD over. Dat valt wel mee hoor, althans daar is het mij zeker niet om te doen. Ik verbaas mij voornamelijk over de opportunistische invulling van hun liberale beginselen en standpunten. Dat levert op z’n beurt wel weer aardig blogmateriaal op.

OK wat is er nu weer aan de hand? De VVD pleit via kamerlid Anne Mulder voor de afschaffing van belastingvoordeel op duurzamere auto’s. De heer Mulder stelt: ‘Belastingen hef je primair om inkomsten te genereren, niet om gedrag te veranderen. Want bij dat laatste krijg je een gat in de begroting als iedereen de gewenste verandering maakt.’.

It really works!

Ik krijg er een vliegtax deja vu van a la CDAer Camiel “help ons beleid werkt! laten we er onmiddellijk mee stoppen” Eurlings. Ahfijn het interessante zit ‘m natuurlijk in het standpunt dat belastingen niet bedoeld zijn om gedrag te veranderen maar om inkomsten te genereren. De heer Mulder heeft de zin slim geformuleerd want er valt natuurlijk weinig tegen in te brengen. Betalen is bijna per definitie niet leuk, maar de staat blieft geld om de luxe van een wegennet, politie, onderwijs en meer te financieren. Om aan dat geld te komen hef je belastingen. Daar hebben we het voor nodig. Klopt. Klaar. Punt.

Ho maar wacht eens even. Dat we zonder water om te drinken niet kunnen leven wil niet zeggen dat we er niet in kunnen zwemmen. Door ongewenst gedrag te belasten door belastingdifferentiatie [de vervuiler betaalt] genereer je inkomsten en stimuleer je goed gedrag. Nederland heeft met deze differentiatie niet meer inkomsten nodig om de begroting rond te krijgen. Er zal gemiddeld evenveel aan belastingen moeten worden betaald, daarvan zal alleen iets minder afkomstig zijn van de wegenbelastingen. Tenminste, wanneer we de belastingen voor vervuilende auto’s niet willen verhogen, iets wat ik me uit draagvlakoverwegingen goed kan voorstellen. Het nemen van verantwoordelijkheden voor onze leefomgeving wordt zo beloond. Niemand vervuilt alleen zijn eigen planeet. “We all benefit“.

De VVD heeft als fervent tegenstander van kilometerheffing eerder aangegeven wegenbelasting niet te willen koppelen aan het daadwerkelijke gebruik van het wegennet. Door alles te houden zoals het is wil de VVD slechts autobezit belasten. Dat is in lijn met dit wegenbelastingen standpunt: belastingen niet koppelen aan gebruik, verbruik en verantwoordelijkheid.

Sommige vandalen moeten betalen

Wat ik me vooral afvraag is hoe de VVD, die zich eerder (satirisch?) GroenRechts noemde, zich dan voorstelt hoe overlast [zoals milieuvervuiling] zonder verboden te bestrijden/beperken. Een “vrije markt liberaal” weet dat mensen gevoelig zijn voor kostprijsargumenten.

Mijn vraag aan de VVD is daarom de volgende: blijven we langzaam de aarde plunderen, consumeren als een horde sprinkhanen, of ziet de VVD andere middelen om goed gedrag te stimuleren? Want jouw verspilling is mijn verspilling en die van toekomstige generaties.

Vandalen moeten betalen en daarom ook de vervuiler.

zie ook:

• http://www.fd.nl/artikel/18716475/succes-bedreigt-belastingvrije-groene-auto
• http://www.ad.nl/ad/nl/2504/Verkiezingen/article/detail/504710/2010/08/13/VVD-wil-belastingvoordeel-groene-auto-s-afschaffen.dhtml
• http://www.joop.nl/groen/detail/artikel/vvd_stop_belastingvoordeel_prius_rijder/

• Criminaliteit, werkloosheid en discriminatie komen allemaal nog steeds teveel voor
• Verschillende vormen van vervoer zijn kostbaar en gebrekkig
• Natuur en milieu ontgelden het door gemakzucht en financieel voordeel
• De kwaliteit van onderwijs en de participatie eraan kan beter
• Problemen rond (re-)integratie, woningmarkt, gezondheids- en ouderenzorg

En zo kan deze lijst nog wel worden aangevuld. Over wat de oplossingen (zouden moeten) zijn wordt voldoende geventileerd. Maar wanneer je 1 boosdoener mag aanwijzen die de afgelopen jaren de grootste veroorzaker is geweest van alle ellende, wie zou het dan zijn? Voel je vooral vrij dit toe te lichten in de comments. Anoniem of met naam en toenaam.

.

Voor mij is het duidelijk. Ik houd “sportkrant met nieuwsbijlage” De Telegraaf -onder kundige hufterige leiding van Sjuul Paradijs- voor een groot deel verantwoordelijk voor de situatie in Nederland. Door de doelgroep voornamelijk te bedienen op basis van amusement en sport komt de krant weg met subjectieve onliberale conservatief-rechtse berichtgeving. Lezers krijgen luchtig de visie van Paradijs voorgekauwd en tegenstanders worden consequent zwartgemaakt. Eenvoudig hufterig leven is het credo. Een mooi voorbeeld vond ik het hoe Jort Kelder afgelopen week bij Knevel & Van den Brink zei over dierenwelzijn: “als je het kunt knuffelen is het leuk, verder staan er alleen kiloknallers in”.

Disclaimer: voor de duidelijk- en zekerheid, ik heb niets tegen Telegraaf-lezers. Daar ken ik hele lieve en sympathieke mensen onder.

De discussie komt vaak op dit onderwerp: zijn subsidies op duurzame energiebronnen verdedigbaar? Terecht dat deze vraag wordt gesteld, want naast dat het de staat geld kost heb ik als progressieve liberaal het liefst minimale beinvloeding van de overheid. Alleen wanneer mijn handelen mijn buurman beinvloedt dan heeft of mijn buurman of de overheid iets over mij te zeggen.

En juist daarom vind ik subsidies voor duurzame energie, zoals ik reeds in de titel van dit topic vermeld, “the next best thing”. Omdat “the best thing” helaas te complex is voor onze aardse verzameling van egoistische naties.

The best thing

Laat ik beginnen met “the best thing”. Een ideaal systeem dat gezond en liberaal functioneert. Met respect voor wetten (noodzakelijk om mens, dier en milieu te beschermen tegen wat volgens ons ontoelaatbaar is) mag eenieder produceren wat hij wil. Heeft dit productieproces invloed op externe zaken (zie voetnoot *) dan worden aan deze zaken zo correct mogelijk kosten verbonden. Hoeveel kost permanente compensatie zonder nieuwe complicaties van 1 kg CO2? Dan mag tegen die prijs een kilogram CO2 worden geproduceerd. Hoeveel graden kan een rivier in temperatuur stijgen (voorbeeld van een koelbron met wisselende maar eindige capaciteit) voordat ecosystemen en volksgezondheid daar onder lijden? Tegen welke kosten vormt zich een vraag onder deze maximale “afname” van koelwater aan een rivier? Dan is dat bepalend voor de prijs van een calorie waterkoeling afhankelijk van het seizoen. Er zijn verschillende manieren van grondige taxatie denkbaar. Op deze manier kunnen “eerlijke” prijzen worden gekoppeld aan overlast veroorzakend gedrag dat binnen de kaders van de wet kan blijven.

Maar zo makkelijk gaat het helaas niet. Waar de automobilist inmiddels een flink bedrag aan accijns betaalt over een liter benzine mogen kolencentrales bijna kostenloos vervuilen en betalen vliegmaatschappijen geen cent kerosine-accijns (concurreer daar maar eens tegen met je touringcarbedrijf of treinnetwerk). Overlast en risico’s zijn lastig numeriek uit te drukken maar geen enkele geleerde twijfelt aan de significante invloeden. In buurlanden waarmee veel handel wordt gedreven ontbreken de juiste wetten hiervoor helaas ook nog steeds. Toch moeten we beginnen zelf actie te ondernemen. Dat doen buurlanden gelukkig ook steeds meer.

The next best thing

Zolang een kolencentrale over de rug van de hele aarde mag stoken continueert daardoor een oneerlijke concurrentie tegen schonere windmolens en zonnepanelen. Omdat het in rekening brengen van de “daadwerkelijke” kosten van fossiele energie [kolen, olie, gas, uranium] een voorlopig te complex systeem vereist is het redelijk de markt “op te lappen” met subsidies op gezondere alternatieven. Daardoor lijdt iedereen onder de vervuilers, maar ook (financieel) onder de schone energie. Dat maakt de concurrentiepositie van schone bronnen eerlijker. Alle energie behoort dus eigenlijk duurder te zijn. Een ander denkbaar alternatief is dat alle energiebronnen een significant aanvullend basisaccijns krijgen waar enkel aantoonbaar duurzame bronnen ontheffing van krijgen, maar daar wil men voorlopig niet aan. Ik denk wel dat we daar uiteindelijk naartoe moeten.

De toekomst

Onze energievoorziening kan in de toekomst helemaal hernieuwbaar zijn. Daar moeten we ook snel naartoe, maar daar hangt een prijskaartje aan. Op een dag zal echter blijken dat de duurzame oplossingen netto goedkoper waren.

Maar…
* Hoe gaat een grondwetswijziging in haar werk?
* Hoe vaak komt een grondwetswijziging voor?
* Wat houdt constitutionele toetsing in?
* Welke politieke partijen zijn voor- en welke zijn tegenstanders?
* Waarom staat dit nu pas op de agenda terwijl Thorbecke al in 1848 aangaf dat dit belangrijk is?

Ik vroeg mij dit, en een aantal andere zaken, af en ging naar em. prof. dr. C.A.J.M. Kortmann (een autoriteit onder de staatsrechtdeskundigen) om antwoorden op deze vragen te krijgen.

Het debat is inmiddels achter de rug. Jammer want het was erg leuk! Zowel het panel als de inbreng uit de zaal was erg inspirerend en de discussie was heftig en bij vlagen zelfs constructief!

Onder andere een journalist van het NRC handelsblad was erbij. Ik hoop daar vanmiddag “the day after” een mooi verslag van te lezen. Ook het Soeterbeeckprogramma en AKKUraatd zullen waarschijnlijk voor een mooi verslag van de discussie zorgen. Later dus meer

— Origineel bericht 26 mei 2010 —

Vanmiddag (26 mei 2010) ga ik in debat met Decaan prof. dr. Bob Lieshout en filosoof dr. Ron Welters onder leiding van dr. Jeroen Linssen (directeur Onderwijs Faculteit der Filosofie). Komt allen! Het begint om 16:00 u en zal plaatsvinden in de hal van het Erasmusgebouw (Erasmusplein 1, Campus Radboud Universiteit Nijmegen).

Zie ook:

• VOXLog
• De Gelderlander
• Soeterbeeckprogramma (organisator)
• AKKUraatd (organisator)

Knipsel artikel in De Gelderlander (klik voor grotere versie):

Het sociale leenstelsel zou de bekostiging van een studie liberaler maken. Maar dat klopt helaas niet.

Kort door de bocht

Job Cohen claimt dat een opleiding een investering is in jezelf. Ik zal de laatste zijn om dat te ontkennen. Een opleiding maakt je niet alleen bekwaam in je vak, maar levert je ook veel sociale vaardigheden op en maakt je, misschien wel het hoogste goed, meer wereldburger.

De PvdA voorman, en met hem die van D66 en de VVD, maakt alleen een grote inschattingsfout door de investering in jezelf 1-op-1 te koppelen aan individueel financieel rendement.

Kijk, in veel gevallen, men neme een jurist, een tandheelkundige of een ITer/chemicus zoals ikzelf, is een opleiding ook een investering die financieel uitermate interessant is. Deze student [hoewel ik daarmee absoluut tekort doe aan de maatschappelijke functie van deze afgestudeerden] is zelf een belangrijke consument van de opleiding. Ik vind het een heel verdedigbaar liberaal standpunt om deze studenten te laten opdraven voor de bekostiging van de studie.

Maar, volgens het liberale standpunt de gebruiker betaalt wringt dit behoorlijk. Want wat te denken van onze verpleegkundigen en docenten? Hun studietijd is weinig goedkoper dan die van de tandheelkundige of de jurist, maar financieel is het rendement van deze opleidingen veel minder interessant. Daartegenover is de maatschappelijke relevantie van hun studie onmiskenbaar. Zij zijn het die onze kinderen onderwijzen en onze ouderen en zieken verzorgen. Nederland smeekt om meer afgestudeerden uit deze categorie. Alle Nederlanders zijn in grote mate direct consument van deze opleidingen. Het gaat dus niet op dat de gebruiker betaalt. Dat lijkt me niet liberaal.

Met een sociaal leenstelsel kan de jurist zijn lening eenvoudig binnen een paar jaar terugbetalen. De docent daarentegen zal de komende 20 jaar iedere maand een deel van zijn salaris afstaan om de lening af te lossen. Dat lagere inkomens naar draagkracht aflossen (de PvdA verdediging) verandert daar weinig aan: iemand met een lager inkomen blijft veel langer met de schuld zitten terwijl je juist tot je 40e het geld hard nodig hebt voor bijvoorbeeld eigen huis en kinderen. Dat lijkt me weinig sociaal.

Hervormen best mogelijk!

Moeten we dan per se stug vasthouden aan het huidige systeem van studiefinanciering? Nee hoor, dat hoeft zeker niet. We kunnen de stufi best op een socialere manier hervormen zodat afgestudeerden wat meer gaan betalen voor het onderwijs in Nederland dan de bakker op de hoek. Te denken valt aan een systeem van een studieloon i.c.m. studietaks zoals bijvoorbeeld GroenLinks lange tijd voorstelde (link naar NRC.nl opent in een nieuw venster).

Wat echter blijft is dat niet van alle studies de voornaamste consument de student zelf is. Dat is een, helaas erg populaire, individualistische interpretatie van hoe de maatschappij zou werken maar welke onjuist is. Laten we de consumenten van de opleidingen dus vooral laten betalen, maar niet vergeten dat een belangrijke consument van veel opleidingen iedere Nederlander is.

Daarom is een sociaal leenstelsel niet alleen weinig sociaal, maar ook niet liberaal. Het is vooral een geste naar studenten van financieel interessante opleidingen in een tijd waar hervorming om economische redenen gewenst is.

–gewijzigd op 1 juli 2010–